27 sierpnia 2014 roku
poczta
zaloguj się
 
Nefrologia - Medycyna Praktyczna: Lekarze pacjentom
medycyna praktyczna dla pacjentów

Nawracające zapalenie pęcherza

29.02.2012

Pytanie

Nawracające zapalenie pęcherza: Dlaczego mimo leczenia antybiotykiem zakażenie E-coli pęcherza powraca? Czy szczepionka pomoże?

Odpowiedziała

dr hab. med. Teresa Nieszporek
Katedra i Klinika Nefrologii, Endokrynologii i Chorób Przemiany Materii
Śląski Uniwersytet Medyczny w Katowicach

Zakażenie bakterią Escherichia coli jest najczęstszą przyczyną zakażeń dróg moczowych. Istnieje wiele szczepów tych bakterii, które różnią się właściwościami antygenowymi oraz budową. Istotne znaczenie ma zdolność przylegania bakterii do nabłonka dróg moczowych, która zależy od tzw. fimbrii, czyli krótkich włosowatych wypustek błony komórkowej tych bakterii. W zależności od rodzaju tych wypustek bakterie są łatwiej lub trudniej eliminowane z ustroju przez naturalne mechanizmy obronne.

Rozwój zakażenia dróg moczowych zależy od zjadliwości bakterii (te bardziej zjadliwie silniej przylegają do nabłonka dróg moczowych) oraz od sprawności mechanizmów obronnych organizmu. Przed zakażeniem chronią obecne w moczu białka, takie jak uromodulina i immunoglobuliny, które zapobiegają przyleganiu wypustek bakteryjnych do nabłonka dróg moczowych. Działanie ochronne wykazuje też cienka warstewka mukopolisacharydów pokrywająca błonę śluzową pęcherza moczowego. Ważne jest również oddawanie większych objętości moczu i każdorazowe dokładne opróżnianie pęcherza moczowego, gdyż wraz ze zwiększeniem objętości moczu, zmniejsza się stężenie obecnych w nim bakterii.

REKLAMA

Nawracające zakażenia dróg moczowych

Nawracające zakażenia dróg moczowych po leczeniu przeciwbakteryjnym mogą być związane z obecnością czynników sprzyjających zakażeniu, takich jak utrudnienie odpływu moczu, kamica nerkowa, ciąża, cewnikowanie, niektóre choroby ogólnoustrojowe (np. cukrzyca), stosowanie leków zmniejszających odporność organizmu oraz zaburzeniem mechanizmów obronnych organizmu.

Nawroty zakażenia dróg moczowych częściej występują u kobiet i może im sprzyjać aktywność seksualna, gdyż ułatwia wnikanie bakterii do pęcherza moczowego. Pewne znaczenie w predyspozycji do nawrotów zakażenia u kobiet może mieć też zniszczenie naturalnej flory bakteryjnej końcowego odcinka cewki moczowej i pochwy (np. poprzez używanie środków plemnikobójczych), gdyż obecność występujących tam fizjologicznie bakterii chroni przed zakażeniem bakteriami groźnymi dla dróg moczowych.

Zapobieganie zakażeniom

W zapobieganiu nawrotom istotne znaczenie ma picie dużej ilości płynów oraz regularne opróżnianie pęcherza moczowego, gdy tylko wystąpi uczucie parcia. Zaleca się też opróżnianie pęcherza moczowego przed snem oraz po stosunku płciowym. Wykazano też korzystne działanie soku z żurawin.

U niektórych chorych zaleca się długotrwałą profilaktykę farmakologiczną polegającą na stosowaniu małej dawki leku odkażającego drogi moczowe (zwykle wieczorem) przez kilka lub nawet kilkanaście miesięcy.

Szczepienia

Zastosowanie szczepionki może być przydatne u niektórych osób, lecz nie zapobiega nawrotom u wszystkich chorych. Większość podręczników nie wymienia szczepionki przeciwko E.coli wśród metod zapobiegania nawrotowym zakażenia dróg moczowych.

Piśmiennictwo:

Duława J.: Zakażenia układu moczowego. W: Wielka interna. Antczak A., Myśliwiec M., Pruszczyk P. Nefrologia, pod red. Myśliwca M. Medical Tribune Polska, Warszawa, 2010: 330–342.


Publikacje, którym ufa Twój lekarz

Medycyna Praktyczna jest wiodącym krajowym wydawcą literatury fachowej. 98% lekarzy podejmuje decyzje diagnostyczne lub terapeutyczne z wykorzystaniem naszych publikacji.

 
REKLAMA

Aktualności

Lekarze odpowiadają na pytania

  • Czy osoba dializowana może zrobić sobie tatuaż?
    Choruję na przewlekłą chorobę nerek, jestem na hemodializach i czekam na przeszczep nerki. Ostatnio przyszedł mi do głowy pomysł, aby zrobić sobie tatuaż, tylko nie wiem, czy w mojej sytuacji są jakieś przeciwwskazania. I jeszcze chciałem zapytać, czy po ewentualnym już przeszczepie i zagojeniu blizny, można to miejsce tatuować?
  • Czy białko w moczu jest powodem do niepokoju?
    Co należy zrobić? Do jakiego lekarza się udać?
  • Ból w prawym boku
    Od dłuższego czasu boli mnie w prawym boku, tj. pod linią żeber w załomie talii. Najgorszy ból jest w nocy, jak leżę na prawej stronie, czasem wybudza mnie ze snu. Gdy się udam do toalety oddać mocz, to ból mija, choć ostatnio ból w okolicy nerki się pojawia też w dzień. W badaniu USG jamy brzusznej wszystko prawidłowo.

Zobacz, gdzie się leczyć

Lekarz specjalista
Nefrolog, urolog
Szukaj
Szpitale, przychodnie, gabinety
Nefrologia, urologia
Szukaj

Zadaj pytanie ekspertowi:

Lekarze komentują